کتاب کافه پولونیا
جنگ واقعهای نیست که در یک مدت مشخص اتفاق بیفتد و به همان سرعت هم از یاد برود. آثار ویرانیها، آوارگیها، قحطیها و از دست دادنها آنقدر مهم است که حتی بعد از مرگ و نیستی هم در خاطره جمعی میماند و تبدیل میشود به چندین صفحه یا چندین تصویر برای آیندگان از رنجی که تجربه نکردهاند.
کتاب کافه پولونیا، تازهترین اثر منصور ضابطیان، اینبار سراغ اسیران لهستانی در جنگ جهانی دوم رفته که سالهای مهم زندگیشان را در ایران گذراندند.
ضابطیان در این سفر به هر جا که ردی از اسیران لهستانی باشد، سر میزند؛ از ورشو و مصاحبه با دو سالمند که در آن روزگار کودکانی بودند که در ایران زندگی گذراندند تا رفتن به بندر انزلی و مصاحبه با اهالی آنجا و حتی رفتن به قبرستانهایی در مشهد، تهران، اهواز و اصفهان که این اسیران دفن شده بودند.
او همزمان که این وقایع را مستندنگاری میکند، احساس خودش را هم لابلای حرفها و خاطرات میآورد. همین هم باعث میشود مخاطب بهتر همذاتپنداری کند و زوایایی که به آن توجه نکرده بود را از نگاه نویسنده ببیند.
کتاب کافه پولونیا علاوه بر سفر جغرافیایی، در طول تاریخ هم سفر میکند و از رنجی میگوید که روزگاری بر مردمانی عادی گذشته است. از جنگل کاتین و دادگاه نورنبرگ و دریای خزر که اجساد چند تن از اسیران فوتشده لهستانی را در خودش جا داده و از گورستانهایی که در شهرهای مختلف ایران و جهان، چهره واقعی جنگ را نشان میدهد.
در این میان روایات دیگری مثل پادشاه ایرانی-لهستانی و ماجرای خرسی به نام ووتیک از تلخی آن کاسته و حقایق جالبی را برای مخاطب بیان میکند. دیدار او با ویتولد شابوفسکی (نویسنده کتاب خورد و خوراک دیکتاتورها) بر بار ادبی این کتاب اضافه کرده و مخاطب را با رویکرد متفاوت این اتفاق آشنا میکند.
خواندن کتاب کافه پولونیا برای علاقهمندان به روایتهای انسانی که نگاهی به آینده دارند و دوست دارند نسبت به گذشته آگاهی داشته باشند، بسیار لذتبخش خواهد بود.
کتابی که در عین کمحجم بودن، انسانهایی را روایت میکند که نام بسیاری از آنها را نمیدانیم، اما میدانیم روزگاری در این دنیا زیستهاند و تا جایی که توانستهاند با پستی و بلندیهای آن خودشان را وفق دادهاند.
پایان
«لیست کتابها» را دنبال کنید
در این کتاب چه میخوانیم؟
آغازی بر چند سفر
زخمیتر از همیشه
به سوی ایران
کاش برایش انار آورده بودم
قویتر از مرگ
از همدان تا ادینبورو
بچه شر
انزلی، شروعی دوباره
تهران، لهستان در لالهزار
باجگیران تا مشهد
اصفهان، همه جهان
روز کمیاب اهواز
ورشو، تهران، سه تصویر
پادشاه ایرانی- لهستانی
یک گزارش متفاوت
آش و بُرش و گلهای شیپوری
فعلاً استوریای برای نمایش نیست.






