هر کسی در جنگ چیزی را جا می‌گذارد؛ از خانه و محله تا باور و امید. موضوعی که دومین اثر بلند نسیم مرعشی به آن اختصاص داده شده است.

کتاب هرس که در سال 1396 از سوی نشر چشمه منتشر شد، داستان زوجی است که زندگی‌شان به واسطه جنگ تحمیلی ایران و عراق دستخوش تغییراتی می‌شود.

رسول و نوال زوجی هستند که در خرمشهر زندگی می‌کنند و در جنگ بچه‌دار می‌شوند، اما پسر کوچک‌شان به خاطر یک اتفاق می‌میرد و نوال دیگر آدم سابق نمی‌شود.

با توجه به جنگ و رفتن مردان از شهر برای دفاع از خانه و مرگ پسر کوچک رسول و نوال، نوال فکر می‌کند که دیگر مردی وجود ندارد تا امنیتی برقرار شود.

کتاب هرس

داستان از پنج سال پس از جنگ آغاز می‌شود. جایی که رسول به دنبال همسرش می‌رود و او را در یکی از نخلستان‌ها پیدا می‌کند تا به خانه بازگردد. اما همسرش آدم پنج سال پیش نیست و زمان می‌خواهد تا به زندگی برگردد.

نویسنده در خلال پیش بردن این داستان از جنگ می‌گوید. از پسران و مادرانی می‌گوید که در لایه‌های هشت سال جنگ گم شدند، اما اثرش تا سال‌های سال بافی مانده است.

حضور زنانی مثل «نسیبه» و «ام ضیا» به عنوان شخصیت‌های فرعی نه تنها داستان را جلو می‌برند، بلکه گذشته دوران جنگ را از نگاهی دیگر می‌بینند و بار دیگر اهمیت حضور زنان را یادآور می‌شوند.

فضاسازی کتاب هرس نیز باعث شده که ضرباهنگ داستان حفظ شود و داستان از رمق نیفتد. این فضاسازی از قبل از جنگ تا سال‌های بعد از آتش‌بس در مکان‌های مختلفی اتفاق می‌افتد و در آخر طبیعت منحصر به فرد خوزستان را به تصویر می‌کشد.

از طرفی نثر مرعشی در کتاب هرس آنقدر احساس برانگیز نوشته شده که خواننده نه می‌تواند کتاب را زمین بگذارد و نه دل ادامه‌دادن دارد. او از احساسات و عواطفی می‌گوید که اگر خواننده تجربه جنگ هم نداشته باشد، در موقعیت قرار می‌گیرد و آن را درک می‌کند.

آنچه که کتاب هرس را از سایر رمان‌های جنگی متمایز می‌کند، داستان‌گویی است. کتاب نه شعار می‌دهد، نه موضوعی را گل‌درشت می‌کند، فقط احساسات زنانه و مادرانه‌ای را بسط می‌دهد که به واسطه جنگ جریحه‌دار شده است و به همین بهانه به خرمشهر جنگی سفر می‌کند و حال و هوای نخلستان‌های خوزستان را بعد از جنگ جویا می‌شود.

خواندن این کتاب مخاطب را به دنیای مادری می‌برد که باورش عوض شده، اما تلاش می‌کند دوباره آن را پیدا کند.

پایان

«لیست کتاب‌ها» را دنبال کنید

درباره نویسنده

به بالا بروید